Mos op het dak: wanneer het onschuldig is en wanneer niet

Mos heeft twee dingen nodig: vocht en weinig licht. Het noordelijke dakvlak krijgt nauwelijks directe zon, dus het blijft na regen uren langer nat dan de zuidkant. Voeg daar overhangende takken aan toe die bladeren en schaduw leveren, en de omstandigheden zijn ideaal.

Poreuze materialen — betonpannen, oude kleipannen, natuursteen leien met een ruw oppervlak — houden dat vocht ook nog eens vast. Gladde geglazuurde pannen zijn er beduidend minder gevoelig voor. Het is dus geen kwestie van slecht onderhoud, maar van oriëntatie en materiaal.

Drie situaties maken van mos een technisch probleem. Ten eerste: mos dat de goot verstopt. Het losgekomen mos rolt naar beneden en slibt de tapbuis dicht; het water loopt dan over de rand, precies op de gevel, en veroorzaakt daar vochtplekken die veel duurder zijn dan de reiniging.

Ten tweede: mos dat in de overlapping van de pannen groeit. Daar houdt het het water tegen en stuwt het op, tot het onder de pan doorloopt in plaats van eroverheen. Op een dak zonder onderdak — en dat zijn er in het oude bestand veel — komt dat water rechtstreeks op de zolder.

Ten derde: vorst. Het vocht dat het mos vasthoudt tegen de pan zet uit bij vriesweer en doet de toplaag van de pan afspringen. Op een betonpan die al aan het verzanden was, versnelt dat de veroudering merkbaar.

Een hogedrukreiniger maakt indruk en gaat snel. Op een gezonde, gladde pan kan het, van boven naar beneden en met de juiste afstand. Op een verweerde betonpan of een oude kleipan doet het precies wat de vorst ook doet: het verwijdert de laatste beschermende toplaag en laat een poreuzer oppervlak achter dan voordien.

Het gevolg ziet u pas twee winters later: het mos komt sneller terug dan voorheen, en de pan breekt makkelijker. Daarom beoordelen wij eerst de staat van de dekking en pas daarna de methode. Bij twijfel reinigen wij manueel of met lage druk. Dat duurt langer en het oogt minder spectaculair, maar het dak blijft heel.

Het leegmaken en doorspoelen van de goten en de tapbuizen, vóór het einde van de werf. Alles wat van het dak komt, komt daar terecht; wie dat overslaat, verplaatst het probleem alleen maar naar de afvoer.

Een controle van de nokvorsten en van de gevelranden, want dat is waar een reiniger als eerste iets losmaakt. En een eerlijke beoordeling achteraf: wanneer wij vaststellen dat de pannen aan het einde van hun leven zijn, zeggen wij dat. Een reiniging op een versleten dak is geld dat u beter naar de vervanging brengt.