Kilgoot lekt: waarom het water erdoor komt en hoe u het herstelt

De kilgoot ligt in de binnenhoek waar twee dakvlakken elkaar raken: een woning in L-vorm, een aanbouw waarvan het dak tegen het hoofddak aansluit, een dakkapel, of een hoekhuis waar twee daken elkaar kruisen. Al het water dat op die twee vlakken valt, komt samen in één lijn. Bij een stevige bui is het debiet daar veel groter dan op een gewoon dakvlak.

Bij ons komt ze vooral in twee vormen voor:

• de open kilgoot, de meest gangbare onder dakpannen: een bodem in zink, in oudere woningen soms in lood, die zichtbaar blijft tussen twee rijen schuin gezaagde pannen;
• de gesloten kilgoot, vaker bij leien: de dakbedekking loopt in het midden samen en onder elke rij wordt een klein metalen stuk geschoven.

In beide gevallen hangt de waterdichtheid niet af van lijm of kit, maar van overlappingen: het metaal loopt ver genoeg onder de pannen zodat het water de rand nooit bereikt. Die marge verdwijnt zodra iets de afvoer afremt, en dan volstaat één flinke bui om een vlek op het plafond te krijgen.

Begin binnen. Is uw zolder toegankelijk en loopt u er op een vloer, volg dan met een zaklamp de keper langs de binnenhoek, liefst de dag na een regenbui. Een donkere streep op het hout, een onderdak met een druppelvormige vlek of natte, ingezakte isolatie onder die lijn wijzen bijna altijd naar de kilgoot.

Zonder toegankelijke zolder verschijnt het spoor verderop: in de hoek van het plafond van de kamer eronder, of bovenaan een binnenmuur. Dan lijkt het soms op condensatie. Ons artikel over een vochtvlek die twijfelt tussen lek en condensatie helpt u kiezen door te noteren wanneer de vlek donkerder wordt.

Buiten blijft u op de grond of achter een raam. De zoom van uw smartphone volstaat om te zien:

• een laag bladeren, naalden of mos in de kilgoot;
• randpannen die verschoven zijn en de rechte lijn niet meer volgen;
• water dat tijdens de bui onderaan de kilgoot over de dakgoot spat;
• uitlopers of groene sporen op de gevel, net onder de hoek.

Kijk vooral de dag na een storm opnieuw: een kilgoot die gisteren leeg was, kan vandaag vol bladeren en takjes liggen.

Maak foto’s en noteer de datum. Ze helpen de dakwerker om zijn bezoek voor te bereiden, en uw verzekeraar als er binnen schade bijkomt.

Een dam van bladeren

In november is dit de oorzaak nummer één. Bladeren glijden van beide dakvlakken en hopen zich op in de kilgoot. Nat vormen ze een dam: het water stijgt erachter, loopt over de rand van het metaal en verdwijnt onder de pannen. In de groene wijken van Kraainem, Wezembeek-Oppem of Ukkel kan één herfststorm een kilgoot volledig vullen. Mos doet hetzelfde op dakvlakken die weinig zon krijgen, zoals we uitleggen in ons artikel over mos dat de afvoer begint te hinderen.

Een versleten bodem

Zink slijt nauwelijks aan de bovenkant. Het slijt aan de onderkant, wanneer vocht ertegen blijft hangen, en in de plooien waar het metaal bewerkt werd. Er ontstaan kleine gaatjes of een scheur in de lengte. Bij oude Brusselse woningen kan een loden bodem bovendien vervormd zijn door jarenlang uitzetten en krimpen.

Een te smalle kilgoot of te korte overlappingen

Zijn de pannen te dicht bij het midden gezaagd, of loopt het metaal niet ver genoeg onder de pannen, dan is de veiligheidsmarge klein. Regen die door de westenwind wordt opgezweept, volstaat dan om het water opzij te drijven. Die fout dateert vaak van bij de plaatsing; ze komt aan het licht op de dag dat het debiet toeneemt.

Verschoven stukken pan

Langs een open kilgoot eindigt elke rij met een schuin gezaagde pan. Die kleine stukken houden slecht als ze niet één voor één zijn vastgemaakt. Eén stuk dat in de bodem schuift, remt het water af, houdt bladeren vast en opent een weg naar de rij erboven.

Het antwoord ziet u ter plaatse, zodra de kilgoot vrij is. Drie situaties komen telkens terug.

• Het metaal is gezond en de pannen zitten vast: een grondige reiniging van de kilgoot en van de dakgoot eronder volstaat. We controleren meteen de randpannen en de onderkant van de kilgoot, waar het water met de meeste kracht aankomt.
• Het probleem is plaatselijk: een stuk pan dat opnieuw vastgezet moet worden, een overlapping die herwerkt moet worden. De herstelling blijft beperkt. Een lap zink solderen op een bodem die door de jaren dun is geworden, houdt daarentegen zelden: soldeer hecht slecht op vermoeid metaal.
• De bodem is doorgeroest of te smal: dan wordt de kilgoot over de hele lengte vernieuwd. We nemen de strook pannen aan weerszijden weg, controleren de ondergrond en het onderdak, leggen een nieuwe bodem in lengtes die overlappen en kunnen uitzetten, en zagen en bevestigen daarna elke randpan opnieuw.

Kit, siliconen of zelfklevende aluminiumtape helpen een paar weken. Ze laten los bij de eerste vorst en verbergen het gebrek net wanneer u het zou moeten zien. Wij gebruiken ze alleen om de tijd tot de echte herstelling te overbruggen.

De kilgoot hoort bij het zinkwerk dat we ter plaatse plooien en solderen, net als slabben en aansluitingen. Wanneer we ze vernieuwen, kijken we ook naar de dakgoot eronder: die krijgt het water van twee dakvlakken en moet dat kunnen slikken.

Zolang het water binnenkomt, voorkomen enkele eenvoudige handelingen dat het plafond volgt:

• zet op zolder een recipiënt onder de druppel, op een plank die het gewicht verdeelt;
• schuif doorweekte isolatie weg zodat ze kan drogen, zonder ze weg te gooien: u moet ze later kunnen tonen;
• komt het water in de buurt van een lichtpunt of een aftakdoos, schakel dan de kring uit in de zekeringkast;
• noteer op welke dagen het lek terugkomt: bij elke bui of enkel bij regen met wind, dat stuurt het onderzoek in een andere richting.

Loopt het water echt binnen, dan wordt de kilgoot afgedekt tot de herstelling kan beginnen: dat is de rol van onze spoedinterventie bij een lek. In de andere gevallen volstaat een bezoek. Via de offerteaanvraag online kunt u meteen uw foto’s vanaf de grond meesturen, zodat we weten waar we eerst moeten kijken.